1. SMART yöntemiyle hedef belirleyin
Net bir yönü olmayan kişiler genellikle benzer sorunlar yaşar:
- Hedefler belirsizdir: Neden çalıştıklarını veya öğrendiklerini bilmez, başkalarının peşinden giderler.
- Uygulama tutarsızdır: Kolayca etkilenir, kaygılı veya kararsız hissederler ama yine de harekete geçmezler.
İyi bir hedef yön bulmaya yardımcı olur. Yönetimde SMART gibi hedef belirleme ölçütleri vardır. Soyut görünebilir; aşağıdaki örnek nasıl uygulanacağını gösterir.
Hedef belirledikten sonraki adım onu parçalara ayırmaktır. Bu önemli bir adımdır ve dikkatle ele alınmalıdır.
2. OKR ile hedefleri yönetin
OKR, Objectives and Key Results (amaçlar ve kilit sonuçlar) anlamına gelir. Hedefleri tanımlamak ve ilerlemeyi izlemek için kullanılan bir yöntemdir. Temel yaklaşımı, zor görünen bir hedefi küçük sonuçlara ve eylemlere bölmektir. Google, Facebook, Tencent ve Huawei gibi şirketler OKR kullanmıştır.
O, Objective yani amaçtır. KR, Key Result yani kilit sonuçtur; hedefe katkı sağlayan ölçülebilir bir sonuçtur.
OKR neden kullanılır?
Çin'deki Roundtable adlı programdan bir söz şöyledir: “Kaygının tersi somutluktur.”
Net bir hedef belirlemenin yanında, ona ulaşmak için somut bir yol da planlayın. Soyut bir hedefi günlük eylemlere böldüğünüzde, uzak görünen sonuç herkesin uygulayabileceği adımlara dönüşür. Bu, belirsizliği ve kaygıyı azaltabilir.
Hafta sonuna kadar bir grup sunumu hazırlamanız gerektiğini düşünün. Önceki çalışmalara katılmadığınız, mevcut ilerlemeyi bilmediğiniz ve iyi bir sunum hazırlayabileceğinizden emin olmadığınız için endişelisiniz.
Sunumu tamamlamak için gereken kilit sonuçları düşünün:
- Amaç: Grup sunumunu hafta sonuna kadar tamamlamak.
- KR 1: Diğer grup üyelerinin hazırladığı çalışmaları toplamak.
- KR 2: İçerikleri okuyup bir taslak oluşturmak.
- KR 3: Bir sunum şablonu bulmak.
- KR 4: Taslağı şablona yerleştirmek.
İş artık daha net. Hâlâ zor görünüyorsa önce materyalleri toplamak veya şablon bulmak gibi kolay adımlarla başlayın. Böylece işin yarısına yaklaşabilirsiniz.
Elisi'de hedefleri kolayca belirleyebilir ve onlara farklı şekillerde ulaşabilirsiniz.
Karmaşık hedeflerde Piramit İlkesi de kullanılabilir. Düşünceleri düzenlemenin üç yolunu sunar:
- Zaman veya adım sırası: Nedenleri ve sonuçları belirleyin, eylemleri yazın ve zamana göre sıralayın. Neden ile sonucu karıştırmamaya dikkat edin. Başarılı yüzücülerin formda olması, yüzmenin onları forma soktuğunu kanıtlamaz; fiziksel kondisyonları iyi yüzmelerine de yardımcı olabilir.
- Yapısal veya mekânsal sıra: Bir bütünü parçalara ayırın veya parçaları birleştirin. Örneğin bir sınavda 410 puan hedefini, her ders için gereken en düşük puanlara bölebilirsiniz.
- Derece veya önem sırası: Benzer öğeleri gruplayın ve önemine göre sıralayın. En önemlilerden başlayın.
İki ayda veri analizi öğrenmek istiyorsanız şu kilit sonuçları belirleyebilirsiniz:
- MySQL gibi temel araçları öğrenmek.
- İstatistik yöntemleri gibi ilgili teorileri öğrenmek.
- İleri analiz becerilerini geliştiren kitaplar okumak.
3. Olumlu geri bildirim ve sonuç farkındalığıyla devam edin
Motivasyon eksikliği her zaman tembellik değildir. Düşüncelerimizi yönlendirmeyi ve kendimize dengeli geri bildirim vermeyi henüz öğrenmemiş olabiliriz.
İnsan kendi beynini yönlendirmeli mi? Evet. Yoksa kalkmamız gerektiğini bildiğimiz hâlde yataktan çıkmak neden bazen imkânsız görünür?
Yaptığınız şeyle gerçekten bağ kurduğunuzda motivasyon gelişir. Bu, içsel motivasyonu destekler.
Yakıtı olmayan bir araba veya otu olmayan bir at düşünün. Arkadan daha sert itmek onları ilerletmez. Motivasyonun da desteğe ihtiyacı vardır. Olumlu geri bildirim ve olası sonuçları fark etmek iki yararlı yöntemdir.
Olumlu geri bildirim, kendinizi cesaretlendirmektir. Sürece değil, başlamadan önce sonuca odaklanmayı deneyin. Ders çalışmadan önce sıkıcı olacağını düşünmek yerine burs kazandığınızda ne kadar sevineceğinizi hayal edin.
Kaybedebileceklerinizi düşünmek de yardımcı olabilir. İnsanlar kayıptan kaçınmaya, kazanç aramaktan daha fazla önem verir. Harekete geçmezseniz ne kaybedeceğinizi hatırlamak başlamanızı sağlayabilir. Alışkanlık oluştururken teşviki ve sonuç farkındalığını birlikte kullanın.
4. İlerlemeyi gözden geçirerek verimi artırın
İlerlemek için önce nasıl çalıştığınızı anlamanız gerekir.
Yararlı geri bildirim, çalışma alışkanlıklarınızı ve verimliliğinizi bilmektir. Ne yaptığınızı kaydetmek, iyileştirme alanlarını görmenize yardımcı olur.
Kayıt tutmazsanız, aynı saatlerde çalışmaya devam etseniz bile odaklanmanızın azaldığını fark etmeyebilirsiniz.
Günün ayrıntılarını hatırlamak ve verimliliği doğru değerlendirmek zordur. Düzenli gözden geçirmeler yardımcı olur.
Tekrar etmek hafızayı güçlendirir, ancak yalnızca dikkatiniz oradaysa. Sesli okurken başka şeyler düşünmüş ve iki saat sonra bölümü hatırlamadığınızı fark etmiş olabilirsiniz. Dikkat etmeden tekrarlamak bilgiyi uzun süreli hafızaya taşımaz.
Günü şu adımlarla gözden geçirin:
- Bugünkü ilerlemeyi kontrol edin.
- Bugün öğrendiklerinizi gözden geçirin.
- Nelerin işe yaradığını ve yaramadığını belirleyin.
- Öğrendiklerinizi özetleyip neyi değiştireceğinize karar verin.
İlerlemenizi kaydetmek ve her gün düşünmek için Notlar'ı veya bir günlüğü kullanın.